Thuisbatterij 5 kWh: wanneer is deze capaciteit geschikt?

Een thuisbatterij van 5 kWh klinkt aantrekkelijk. De capaciteit is overzichtelijk en de investering lijkt lager dan bij een grotere batterij. Toch zijn professionele, slimme thuisbatterijen in de praktijk vaak groter dan 5 kWh. Systemen van 10 of 15 kWh komen veel voor.

Waarom is dat zo?
De capaciteit van een batterij moet aansluiten bij de hoeveelheid energie die een woning opwekt en verbruikt, maar ook bij het moment waarop die energie beschikbaar is en wordt gebruikt. Daarnaast spelen energiemanagement, dynamische stroomprijzen, flexdiensten en de vaste kosten van een professioneel batterijsysteem een rol.

Zonnepanelen produceren vooral overdag, terwijl een groot deel van het energieverbruik in de ochtend en avond plaatsvindt. De momenten van opwek en verbruik vallen vaak niet samen.

Een thuisbatterij kan dit verschil overbruggen. Overtollige zonnestroom wordt opgeslagen en later gebruikt wanneer de zonnepanelen weinig of geen stroom produceren.

Een batterij van 5 kWh kan daarbij helpen, maar heeft beperkte opslagruimte. Zodra de batterij vol is, kan overtollige zonnestroom niet meer worden opgeslagen en wordt deze teruggeleverd aan het elektriciteitsnet.

Met het einde van de salderingsregeling vanaf 2027 wordt het steeds belangrijker om de eigen zonnestroom optimaal te benutten. Veel huishoudens kijken naar mogelijkheden om al hun overtollige zonnestroom op te slaan en op een later moment te gebruiken. Een grotere batterij biedt daarvoor meer ruimte.

In de avond neemt het elektriciteitsverbruik in een woning vaak toe. Er wordt gekookt, verlichting gaat aan en apparaten zoals televisie, vaatwasser en computers worden gebruikt.

Een batterij van 5 kWh kan een deel van dit verbruik opvangen, maar kan relatief snel leeg zijn. Bij een woning met een warmtepomp, elektrische auto, airconditioning of andere grote elektrische verbruikers loopt het verbruik verder op.

Daarom is het belangrijk om niet alleen te kijken naar het gemiddelde dagelijkse verbruik, maar vooral naar wanneer de woning elektriciteit gebruikt.

“Een batterij van 5 kWh kan interessant zijn, maar voor veel huishoudens is die capaciteit simpelweg te beperkt. Kijk daarom eerst naar je verbruik en je zonnepanelen en bepaal van daaruit hoeveel opslag je werkelijk nodig hebt.”
— Meint Schepers, verduurzamingsadviseur

In de winter is de verhouding tussen opwek en verbruik anders. Zonnepanelen leveren dan veel minder energie, terwijl het elektriciteitsverbruik vaak juist hoger ligt door verwarming, verlichting en langer gebruik van elektrische apparaten.

Een slimme thuisbatterij kan op zulke momenten ook energie bufferen. In combinatie met een dynamisch energiecontract kan het systeem stroom inkopen wanneer de prijs laag is en deze later gebruiken wanneer de prijs hoger ligt.

Een grotere batterij biedt meer ruimte om energie tijdelijk op te slaan. Voor veel huishoudens is 5 kWh een te beperkte buffer.

De energievraag van woningen verandert. Steeds meer huishoudens gebruiken elektriciteit voor verwarming en koken.

Een warmtepomp kan op koude dagen aanzienlijk meer elektriciteit gebruiken. Ook een inductiekookplaat vraagt de nodige energie. Een batterij van 5 kWh kan in zo’n situatie snel leeg zijn.

Dat betekent niet dat iedere woning met een warmtepomp of inductiekookplaat automatisch een grote batterij nodig heeft. Wel moeten deze installaties worden meegenomen bij het bepalen van de benodigde capaciteit.

Een thuisbatterij hoort daarom bij het complete energiesysteem van de woning te worden bekeken.

Wie zoekt naar een batterij tot 5 kWh komt veel plug-and-play- of stekkerbatterijen tegen. Deze zijn compact, relatief eenvoudig te plaatsen en doorgaans goedkoper dan een professioneel geïnstalleerd slim batterijsysteem.

De mogelijkheden zijn echter beperkter. Het vermogen dat via een stopcontact kan worden geladen en geleverd is doorgaans beperkt tot 800 watt. Grote verbruikers kunnen al snel niet volledig worden gevoed. Ook wekken zonnepanelen bij een hoge productie meer stroom op dan de batterij kan opnemen door deze limitering.

De integratie met andere installaties is eveneens beperkter. Een professioneel batterijsysteem kan worden gekoppeld aan zonnepanelen, een energiemanagementsysteem (EMS), een dynamisch energiecontract en andere elektrische installaties. Ook een noodstroomvoorziening kan onderdeel zijn van een professioneel systeem.

Voor iemand die alleen een kleine hoeveelheid energie wil opslaan, kan een plug-and-play batterij interessant zijn. Voor een huishouden dat een professioneel en geïntegreerd energiesysteem zoekt, is een slimme thuisbatterij vaak een logischere keuze.

Een slimme vaste thuisbatterij doet meer dan alleen zonnestroom opslaan. Een Energie Management Systeem (EMS) kan rekening houden met de zonnepanelen, het energieverbruik, de beschikbare batterijcapaciteit en de stroomprijs.

Bij een dynamisch energiecontract kan de batterij bijvoorbeeld worden geladen wanneer elektriciteit goedkoop is. Later kan de energie worden gebruikt wanneer de prijs hoger ligt.

Ook deelname aan de onbalansmarkt of andere flexdiensten is bij slim aangestuurde batterijen mogelijk. Een aangesloten energieleverancier kan de batterij tijdelijk laten laden of ontladen om het elektriciteitsnet in balans te helpen houden.

Meer capaciteit geeft daarbij meer ruimte om de batterij actief aan te sturen en in te zetten op de energiemarkt.

Een professionele thuisbatterij bestaat uit meer dan batterijcellen met een BMS en omvormer. Ook het EMS, een eventuele noodstroomvoorziening, bekabeling, installatie, monitoring, onderhoud, garantie en actief beheer maken onderdeel uit van het complete systeem.

Een deel van deze kosten staat los van het aantal kWh. Een kleine vaste batterij kan daardoor relatief duur zijn per opgeslagen kilowattuur.

Bij slimme modulaire systemen zijn extra batterijmodules naar verhouding vaak voordelig toe te voegen. Professionele vaste batterijsystemen zijn daarom in de praktijk vaak groter dan 5 kWh, omdat een grotere capaciteit zowel technisch als financieel meer mogelijkheden biedt.

Voor veel huishoudens is 10 kWh een logischer vertrekpunt dan 5 kWh. Er is meer ruimte om zonnestroom op te slaan, het avond- en nachtverbruik op te vangen en energie te bufferen op momenten dat er weinig zonne-opwek is.

Ook biedt een grotere batterij meer mogelijkheden voor slimme aansturing op basis van dynamische stroomprijzen en flexdiensten.

Dat betekent niet dat 10 kWh voor iedere woning de juiste keuze is. Een huishouden met weinig verbruik en beperkte zonne-opwek kan met minder capaciteit toe. Een woning met veel zonnepanelen, een warmtepomp of elektrische auto kan juist meer nodig hebben.

De juiste capaciteit blijft maatwerk.
Laat voor een een goede berekening een adviseur langskomen om jouw situatie in kaart te brengen.

• Meer ruimte voor zonnestroom – Een grotere batterij kan meer overtollige energie overdag opslaan.
• Meer ruimte voor avond- en nachtverbruik – De opgeslagen energie kan langer beschikbaar blijven wanneer zonnepanelen niets produceren.
• Meer buffer voor winterdagen – In de winter is de opwek lager en het verbruik vaak hoger.
• Geschikt voor een hoger energieverbruik – Een warmtepomp, elektrische auto of airconditioning kan de energievraag flink verhogen.
• Meer mogelijkheden dan plug-and-play – Professionele slimme batterijen bieden meer mogelijkheden voor capaciteit, vermogen, energiemanagement, noodstroom, uitbreiding en koppeling met andere installaties.
• Meer ruimte voor slimme aansturing – Extra capaciteit biedt meer mogelijkheden om te reageren op dynamische stroomprijzen en flexdiensten.
• Financieel interessanter – Vaste kosten voor onder meer EMS, BMS, omvormer en installatie worden bij een grotere batterij over meer kWh verdeeld.
• Meer mogelijkheden voor noodstroom – Een grotere batterij biedt meer beschikbare energie tijdens een stroomstoring, afhankelijk van het systeem en het beschikbare vermogen.

Een thuisbatterij van 5 kWh kan voor sommige woningen een passende oplossing zijn. Voor veel huishoudens is de capaciteit echter beperkt wanneer je kijkt naar de combinatie van zonnepanelen, energieverbruik en slimme aansturing.

De juiste capaciteit bepaal je daarom niet alleen op basis van het aantal zonnepanelen of het gemiddelde verbruik. Ook het verbruiksprofiel, toekomstige elektrische installaties, het energiecontract en de gewenste toepassingen spelen een rol.

De beste thuisbatterij is niet de kleinste of de grootste, maar de batterij die past bij hoe jouw woning energie opwekt, gebruikt en zich de komende jaren ontwikkelt.

Ben je benieuwd welke slimme thuisbatterij geschikt is voor jouw woning?